Με τον οδηγό μας για αρχάριους θα σε πάμε βήμα βήμα σε όλη τη διαδικασία: πρακτικές πληροφορίες, χωρίς πονοκέφαλο. Πάμε να λύσουμε μαζί το μυστήριο του προϋπολογισμού;
«Ο καλύτερος τρόπος να τηρήσεις έναν προϋπολογισμό είναι να ξεκινήσεις έναν.»
Ευχαριστώ για τη συμβουλή… αλλά πώς το κάνω αυτό;
Τι είναι ο προϋπολογισμός;
Ο προϋπολογισμός είναι ο οδικός χάρτης των προσωπικών σου οικονομικών. Είναι ένας απλός οδηγός που στηρίζει κάθε μέρα τις αποφάσεις σου για τα χρήματα. Λαμβάνει υπόψη πόσα βγάζεις και πόσα μπορείς (ή θέλεις) να ξοδέψεις σε ένα ορισμένο χρονικό διάστημα.
Στην ουσία είναι ένα όριο που δεν θέλεις να ξεπεράσεις όταν ξοδεύεις. Μια εφαρμογή προϋπολογισμού μπορεί να σου δείχνει στην πορεία πόσο κοντά είσαι σε αυτό το όριο. Στο Spendee, για παράδειγμα, ορίζεις έναν συνολικό προϋπολογισμό για όλα σου τα έξοδα και μετά τον μοιράζεις σε προϋπολογισμούς κατηγοριών. Μπορείς να προσθέσεις και προσαρμοσμένους προϋπολογισμούς, ας πούμε έναν εβδομαδιαίο μόνο για το φαγητό έξω.
Είναι ο προϋπολογισμός απαραίτητος; Όχι. Θα σε βοηθήσει να φτάσεις στους στόχους σου πιο γρήγορα και πιο ήρεμα; Σίγουρα.
Γιατί αξίζει ο προϋπολογισμός
- Εξοικονομείς πραγματικά χρήματα κάθε μήνα
Όταν ξέρεις πού πάει κάθε ευρώ, βρίσκεις χρήματα που παλιά ξόδευες χωρίς να το καταλαβαίνεις. Ακόμη και μικρές οικονομίες κάθε μήνα γίνονται μεγάλο ποσό μέσα σε έναν χρόνο.
- Εσύ είσαι το αφεντικό
Από τη στιγμή που ξεκινάς, έχεις τον έλεγχο των οικονομικών σου. Το να ξέρεις ακριβώς τι μπορείς να ξοδέψεις σου δίνει δύναμη. Μπορεί να μειώσει το άγχος σου, να σε κάνει πιο ανεξάρτητο και να σε βοηθήσει να ξεχρεώσεις πιο γρήγορα. Το εισόδημά σου δεν σε καθορίζει. Σε καθορίζει ο τρόπος που διαλέγεις να το ξοδέψεις.
- Είναι μια ευκαιρία
Η λέξη «προϋπολογισμός» μπορεί να ακούγεται τρομακτική, σαν περιορισμοί, όρια και αυστηροί κανόνες. Δοκίμασε να το δεις λίγο αλλιώς. Αν καταφέρεις να τηρήσεις τον προϋπολογισμό σου, ανοίγονται νέες ευκαιρίες: πιο υγιή οικονομικά, έξοδος από τα χρέη ή ακόμη και το ξεκίνημα στις επενδύσεις.
Πώς ξεκινάς λοιπόν;
Δεν υπάρχει ένας σωστός τρόπος. Απλώς πρέπει να ξεκινήσεις. Μην περιμένεις να γίνει ο προϋπολογισμός σου «τέλειος». Τα πας ήδη καλά και μόνο που μαθαίνεις για αυτόν, οπότε συνέχισε.
Όλοι θέλουν την τέλεια συνταγή για τον προϋπολογισμό. Εμείς μπορούμε να σου δείξουμε τις επιλογές, αλλά στο τέλος εσύ διαλέγεις τι προτιμάς, το διορθώνεις στην πορεία και μένεις πιστός σε αυτό.
1. Χώρισε τα έξοδά σου και διάλεξε χρονική περίοδο
Τα έξοδά σου χωρίζονται σε δύο ομάδες. Τα πάγια, όπως οι λογαριασμοί, το ρεύμα, το νερό και το ενοίκιο, πληρώνονται συνήθως μία φορά τον μήνα. Τα μεταβλητά, οι «επιθυμίες» σου, γίνονται πιο συχνά. Όρισε τη διάρκεια κάθε προϋπολογισμού ανάλογα με το είδος του εξόδου. Οι συνηθισμένες περίοδοι είναι:
- ημερήσια,
- εβδομαδιαία,
- κάθε δύο εβδομάδες,
- μηνιαία,
- ετήσια,
- προσαρμοσμένη περίοδος.
Προτείνουμε έναν συνδυασμό εβδομαδιαίων και μηνιαίων προϋπολογισμών.
2. Διάλεξε πόσα παίρνει κάθε κατηγορία
Δες ένα παράδειγμα. Ο Σάιμον ζει στην Ευρώπη και ο καθαρός του μισθός είναι 1.800 € τον μήνα. Θέλει να αρχίσει να αποταμιεύει, οπότε βάζει αμέσως στην άκρη 360 €. Αυτό είναι το 20% του εισοδήματός του. Τι κάνει όμως με το υπόλοιπο 80%;
Το μάντεψες. Ο Σάιμον αποφασίζει να το ξοδέψει με σύνεση, με μερικούς προϋπολογισμούς.
Πρώτα ορίζει έναν μηνιαίο συνολικό προϋπολογισμό για το υπόλοιπο 80%, δηλαδή 1.440 €.
Μετά κοιτάζει τα έξοδά του και καταλαβαίνει ότι ξοδεύει πάρα πολλά στο φαγητό. Το φαγητό για εκείνον είναι πάνω από μία κατηγορία: «Ψώνια», «Φαγητό έξω» και «Ποτά». Δίνει λοιπόν στο φαγητό δικό του προϋπολογισμό και αποφασίζει να τον παρακολουθεί ανά εβδομάδα, γιατί τόσο συχνά ψωνίζει.
Ένας συνηθισμένος κανόνας είναι να ξοδεύεις το 10% έως 15% του καθαρού σου μισθού στο φαγητό. Ο Σάιμον διαλέγει το 15%, δηλαδή 270 € τον μήνα ή 67,50 € την εβδομάδα.
Θέλεις να δεις μια παρόμοια κατανομή για το δικό σου εισόδημα; Δοκίμασε τον υπολογιστή για τον κανόνα 50/30/20. Αν ξέρεις μόνο τον μικτό μισθό σου, ο υπολογιστής καθαρού μισθού βγάζει πρώτα τον καθαρό.
3. Τήρησε τον προϋπολογισμό
Ο εβδομαδιαίος προϋπολογισμός για το φαγητό ορίστηκε. Τώρα έρχεται το δύσκολο: να τον τηρήσεις.
Ο Σάιμον ψωνίζει προσεκτικά και ακολουθεί τις 20 συμβουλές μας για να ξοδεύεις λιγότερα στο σούπερ μάρκετ. Μέσα στην εβδομάδα ελέγχει τον προϋπολογισμό του για να δει πόσα του μένουν ανά ημέρα.
Την τελευταία μέρα της εβδομάδας έχει ξοδέψει 48,50 € για φαγητό. Είναι 19 € κάτω από το όριό του.
Η πρώτη εβδομάδα πέρασε!
4. Αποτελέσματα
Μετά από έναν μήνα με τον μηνιαίο του προϋπολογισμό και τον εβδομαδιαίο προϋπολογισμό για το φαγητό, ο Σάιμον έχει εξοικονομήσει επιπλέον 212 €: 72 € στο φαγητό και 140 € σε άλλες κατηγορίες.
Αν συνεχίσει έτσι όλο τον χρόνο, είναι περίπου 2.500 € επιπλέον. Και θυμάσαι το 20% που έβαζε στην άκρη κάθε μήνα; Αυτό προσθέτει άλλα 4.320 € τον χρόνο. Συνολικά αποταμιεύει περίπου 6.820 € τον χρόνο, αρκετά για ωραίες οικογενειακές διακοπές, και του μένει και ένα καλό ποσό για αποταμίευση και επενδύσεις.