Przeprowadzimy cię przez cały proces w naszym poradniku o budżecie dla początkujących: praktyczne informacje, zero bólu głowy. Rozwikłajmy razem zagadkę budżetów, dobrze?
„Najlepszy sposób, żeby trzymać się budżetu, to go założyć”.
Dzięki za radę… ale jak to zrobić?
Czym jest budżet?
Budżet to mapa drogowa twoich finansów osobistych. To prosty przewodnik, który na co dzień pomaga w decyzjach o pieniądzach. Uwzględnia, ile zarabiasz i ile możesz (albo chcesz) wydać w określonym czasie.
W gruncie rzeczy to limit, którego nie chcesz przekroczyć w wydatkach. Aplikacja do budżetu może na bieżąco pokazywać, jak blisko tego limitu jesteś. W Spendee ustawiasz na przykład jeden całkowity budżet na wszystkie wydatki, a potem dzielisz go na budżety kategorii. Możesz też dodać do tego własne budżety, powiedzmy tygodniowy budżet tylko na jedzenie na mieście.
Czy budżet jest niezbędny? Nie. Czy pomoże ci szybciej i spokojniej iść do celu? Zdecydowanie tak.
Dlaczego warto prowadzić budżet
- Co miesiąc oszczędzasz prawdziwe pieniądze
Gdy wiesz, na co idzie każda złotówka, znajdujesz pieniądze, które dotąd znikały niezauważone. Nawet małe miesięczne oszczędności dają po roku dużą kwotę.
- Ty tu rządzisz
Od chwili, gdy zaczynasz, masz kontrolę nad swoimi finansami. Świadomość, ile dokładnie możesz wydać, dodaje pewności siebie. Może zmniejszyć stres, dać ci więcej niezależności i pomóc szybciej wyjść z długów. Twój dochód cię nie określa. Określa cię to, jak postanawiasz go wydawać.
- To szansa
Słowo „budżet” może brzmieć groźnie, jak ograniczenia, limity i surowe zasady. Spróbuj trochę zmienić nastawienie. Jeśli uda ci się trzymać budżetu, otwierają się nowe możliwości: lepsza kondycja finansowa, wyjście z długów, a nawet początek inwestowania.
Jak więc zacząć?
Nie ma jednego właściwego sposobu. Wystarczy zacząć. Nie czekaj, aż twój budżet będzie „idealny”. Już samo to, że się o nim uczysz, to dobry krok, więc działaj dalej.
Każdy chciałby dostać idealny przepis na budżet. Możemy pokazać ci możliwości, ale ostatecznie to ty wybierasz to, co wolisz, poprawiasz po drodze i trzymasz się swojego wyboru.
1. Podziel wydatki i wybierz okres
Twoje wydatki dzielą się na dwie grupy. Stałe, takie jak rachunki, media i czynsz, płaci się zwykle raz w miesiącu. Zmienne, czyli twoje zachcianki, zdarzają się częściej. Długość każdego budżetu dopasuj do rodzaju wydatku. Najczęstsze okresy to:
- dzień,
- tydzień,
- dwa tygodnie,
- miesiąc,
- rok,
- własny okres.
Polecamy połączenie budżetu tygodniowego i miesięcznego.
2. Zdecyduj, ile dostaje każda kategoria
Oto przykład. Szymon mieszka w Polsce i zarabia na rękę 6000 zł miesięcznie. Chce zacząć oszczędzać, więc od razu odkłada 1200 zł. To 20% jego dochodu. Ale co zrobić z pozostałymi 80%?
Zgadza się. Szymon postanawia wydać je mądrze, z pomocą kilku budżetów.
Najpierw ustawia miesięczny całkowity budżet na pozostałe 80%, czyli 4800 zł.
Potem przygląda się swoim wydatkom i widzi, że zdecydowanie za dużo wydaje na jedzenie. Jedzenie to u niego więcej niż jedna kategoria: Zakupy spożywcze, Jedzenie na mieście i Napoje. Daje więc jedzeniu osobny budżet i postanawia śledzić go co tydzień, bo tak często robi zakupy.
Często radzi się, żeby na jedzenie przeznaczać od 10% do 15% wynagrodzenia na rękę. Szymon wybiera 15%, czyli 900 zł miesięcznie albo 225 zł tygodniowo.
Chcesz zobaczyć podobny podział dla swojego dochodu? Wypróbuj nasz kalkulator budżetu 50/30/20. Jeśli znasz tylko pensję brutto, kalkulator wynagrodzeń najpierw policzy, ile dostajesz na rękę.
3. Trzymaj się budżetu
Tygodniowy budżet na jedzenie jest ustawiony. Teraz najtrudniejsze: trzymać się go.
Szymon kupuje z głową i stosuje nasze 20 sposobów na tańsze zakupy spożywcze. W ciągu tygodnia zagląda do budżetu, żeby sprawdzić, ile zostało na dzień.
Ostatniego dnia tygodnia ma na liczniku 160 zł wydanych na jedzenie. To 65 zł poniżej limitu.
Pierwszy tydzień zaliczony!
4. Wyniki
Po miesiącu trzymania się budżetu miesięcznego i tygodniowego budżetu na jedzenie Szymon ma dodatkowe 700 zł oszczędności: 240 zł na jedzeniu i 460 zł w innych kategoriach.
Jeśli utrzyma to przez cały rok, da to około 8400 zł ekstra. A pamiętasz 20%, które odkłada co miesiąc? To kolejne 14 400 zł rocznie. Razem oszczędza około 22 800 zł rocznie, co wystarczy na udane rodzinne wakacje, a spora część zostanie jeszcze na oszczędności i inwestycje.