W naszym poradniku o przepływach pieniężnych pokazaliśmy, jak zasada 50/30/20 pomaga jak najlepiej wykorzystać dochód. Chcesz wejść z budżetem na wyższy poziom?
Pierwszy krok dobrego zarządzania pieniędzmi już znasz: oszczędzaj albo inwestuj co najmniej 20% wynagrodzenia na rękę. Teraz zobaczmy, jak jeszcze dokładniej podzielić resztę.
Budżety dla konkretnych kategorii
Zostaje ci więc 80% dochodu. Jak dokładnie je wykorzystać? Czy wystarczy wiedzieć, że 50% ma iść na potrzeby, a 30% na zachcianki? Jeśli u ciebie to działa, świetnie. Ale jeśli trudno ci zdecydować, ile powinna dostać każda kategoria wydatków, czytaj dalej. Poniżej znajdziesz, co zalicza się do wydatków niezbędnych, a co do pozostałych, razem z zalecanymi procentami dla każdego budżetu.
To, jak podzielisz dochód, zależy w dużej mierze od tego, gdzie mieszkasz, i od kosztów typowych dla twojego regionu. Traktuj te liczby jako ogólne zalecenia i inspirację, a potem dopasuj je do swojego życia.
Wydatki niezbędne (50%)
To twoje potrzeby, czyli rzeczy, bez których nie wyobrażasz sobie codziennego życia. Na pierwszym miejscu są dach nad głową i jedzenie, ale są też inne rachunki, bez których nikt z nas się nie obejdzie. Rozłóżmy je na części.
Mieszkanie (20 do 35%) i media (5 do 10%)
U większości osób to największa część dochodu. Tutaj też łatwo zobaczyć, czy żyjesz ponad stan, czy poniżej swoich możliwości. Budżet na te kategorie obejmuje wszystko, co płacisz za dom: czynsz albo raty kredytu hipotecznego, energię, wodę i niezbędne wyposażenie. Jeśli myślisz o zakupie mieszkania, nasz kalkulator kredytu hipotecznego pokaże, jaka mogłaby być miesięczna rata.
Jedzenie (10 do 15%)
Jeść trzeba, ale nie zawsze trzeba jeść na mieście! Dla jednych jedzenie to wyłącznie potrzeba. Dla innych to także część rozrywki. To od ciebie zależy, jak to podzielisz. Często radzi się, żeby na jedzenie przeznaczać około 10% wynagrodzenia na rękę. Jeśli lubisz od czasu do czasu zjeść na mieście, przeznacz te 10% na zakupy spożywcze, a restauracje wlicz do wydatków osobistych albo rozrywki. Tak, jak ci pasuje.
Warto przeczytać:
Ubezpieczenia (5 do 15%)
Dobrze jest spisać wszystkie swoje ubezpieczenia w jednym miejscu. Czy chodzi o ubezpieczenie zdrowotne, samochodu, mieszkania, czy od niezdolności do pracy (a jest ich dużo więcej), warto wiedzieć dokładnie, ile płacisz.
Opieka zdrowotna (5 do 10%)
Koszty opieki zdrowotnej zmieniają się dużo bardziej niż ubezpieczenia, choć jedno i drugie jest tak samo ważne. Do tej kategorii należą leki na receptę, wizyty u lekarza, wyroby medyczne i leczenie.
Transport (5 do 15%)
Gdziekolwiek mieszkasz, musisz jakoś codziennie się przemieszczać. Wlicz wszystko, co wiąże się z codziennymi dojazdami: bilet okresowy na komunikację miejską, raty za samochód, paliwo, opłaty drogowe i serwis. To wydatki niezbędne, więc podróży wakacyjnych do tego budżetu nie wliczaj.
Wydatki osobiste (30%)
Te wydatki uprzyjemniają życie. Obejmują zakupy i zajęcia, które miło mieć, ale które nie są konieczne. To tutaj możesz co miesiąc zaoszczędzić najwięcej, a resztę przenieść do oszczędności albo na następny miesiąc.
Wydatki osobiste (5 do 10%)
To kategoria związana ze stylem życia: dbanie o siebie i podobne wydatki. Przykłady to ubrania, czasopisma, kosmetyki albo karnet na siłownię. Te koszty bywają różne, więc to ty decydujesz, co zaliczasz do wydatków osobistych, i potem się tego trzymasz.
Rozrywka (5 do 10%)
Bądźmy szczerzy: życie nie powinno polegać tylko na płaceniu rachunków i chodzeniu do pracy. Wydawanie części dochodu na przyjemności jest zdrowe. Chodzi o koncerty, książki, gry wideo, wydarzenia sportowe, hobby, wakacje i subskrypcje serwisów streamingowych. W zasadzie wszystko, co wypełnia wolny czas i poprawia ci humor.
Różne (5 do 10%)
Ta kategoria to siatka bezpieczeństwa, której ci brakowało. Może jakiś wydatek nigdzie indziej nie pasuje, a może budżet w innej kategorii jest już wyczerpany. Ten ostatni kawałek pomaga mimo to trzymać kurs.
Od czego zacząć?
Tyle kategorii i budżetów może przytłaczać. Ale pierwszy krok masz już za sobą, bo znasz te ogólne zasady. Nie są to dokładne procenty, których trzeba się trzymać, ale to świetny punkt wyjścia, żeby znaleźć to, co sprawdza się u ciebie.
Żeby zamienić procenty na konkretne kwoty, zacznij od wynagrodzenia na rękę (nasz kalkulator wynagrodzeń policzy je z pensji brutto), a potem wypróbuj kalkulator budżetu 50/30/20. Jeśli korzystasz ze Spendee, możesz ustawić jeden całkowity budżet miesięczny i podzielić go na budżety kategorii takie jak powyżej, więc zawsze widzisz, ile zostało do przydzielenia. Chcesz dowiedzieć się więcej? Przeczytaj Budżet od podstaw.
Jest jedna kategoria, która ciągle wymyka się spod kontroli? Zacznij od małego kroku i ustaw budżet tylko dla niej.